Pozycja boczna ustalona jest jedną z podstawowych czynności pierwszej pomocy. Należy do tzw. pozycji bezpiecznych, które pozwalają utrzymać drożność górnych dróg oddechowych u osoby nieprzytomnej.
Stosuje się ją u osób, które są nieprzytomne, ale oddychają i mają zachowane krążenie.
Ułożenie poszkodowanego w tej pozycji zapobiega przede wszystkim:
-
zapadaniu się języka do tylnej ściany gardła,
-
zadławieniu się wymiocinami,
-
przedostawaniu się płynów z jamy ustnej do dróg oddechowych.
Dzięki temu drogi oddechowe pozostają drożne, a ewentualna treść z jamy ustnej może swobodnie wypływać na zewnątrz.
Kiedy stosuje się pozycję boczną ustaloną?
Pozycję tę stosuje się u poszkodowanych:
-
nieprzytomnych,
-
oddychających,
-
z zachowanym krążeniem,
-
bez podejrzenia poważnych urazów.
Warto pamiętać, że istnieje kilka wariantów pozycji bezpiecznej. Mogą się one nieznacznie różnić w zależności od sytuacji oraz stanu poszkodowanego. Najważniejsze jest jednak, aby:
-
pozycja była stabilna,
-
ciało znajdowało się możliwie blisko ułożenia na boku,
-
głowa była odchylona do tyłu,
-
klatka piersiowa nie była uciskana, aby nie utrudniać oddychania.
Kiedy nie wolno stosować pozycji bocznej ustalonej?
Istnieją sytuacje, w których nie należy układać poszkodowanego w tej pozycji.
Nie stosujemy jej w przypadku:
-
urazów kręgosłupa,
-
podejrzenia urazu kręgosłupa (np. wypadki komunikacyjne, upadek z wysokości),
-
urazów miednicy,
-
braku oddechu i krążenia.
Szczególnie ważne jest, aby nie układać w tej pozycji ofiar wypadków komunikacyjnych, ponieważ zawsze istnieje wtedy ryzyko urazu kręgosłupa.
Jeżeli poszkodowany nie oddycha i nie ma krążenia, należy natychmiast rozpocząć resuscytację krążeniowo-oddechową (RKO). Dopiero po przywróceniu oddechu można rozważyć ułożenie w pozycji bocznej ustalonej.
Jak ułożyć poszkodowanego w pozycji bocznej ustalonej?
-
Jeśli poszkodowany ma okulary – zdejmij je. Sprawdź również kieszenie, czy nie ma w nich przedmiotów, które mogłyby powodować ucisk.
-
Ułóż poszkodowanego na plecach i upewnij się, że jego nogi są wyprostowane.
-
Uklęknij przy nim od strony, na którą będziesz go obracać.
-
Rękę znajdującą się bliżej Ciebie ułóż pod kątem prostym do ciała, a następnie zegnij ją w łokciu tak, aby dłoń była skierowana do góry.
-
Drugą rękę przełóż przez klatkę piersiową i połóż jej wierzchnią część na policzku od Twojej strony.
-
Drugą ręką chwyć dalszą nogę poszkodowanego tuż nad kolanem i zegnij ją, pozostawiając stopę na podłożu.
-
Przytrzymując dłoń przy policzku, pociągnij za zgiętą nogę, obracając poszkodowanego na bok w Twoim kierunku.
-
Ułóż nogę tak, aby staw biodrowy i kolanowy były zgięte pod kątem prostym.
-
Delikatnie odchyl głowę poszkodowanego do tyłu, aby udrożnić drogi oddechowe.
-
W razie potrzeby popraw ułożenie dłoni pod policzkiem, aby głowa pozostała odchylona.
Bardzo ważne!
Do momentu przyjazdu służb ratunkowych regularnie kontroluj stan poszkodowanego, szczególnie jego oddech.
W przypadku kobiet w widocznej ciąży poszkodowaną należy ułożyć na lewym boku, co poprawia krążenie i zmniejsza ucisk macicy na duże naczynia krwionośne.
Udzielenie pierwszej pomocy nie wymaga specjalistycznej wiedzy – wystarczy spokój, szybka reakcja i znajomość podstaw.
Prowadzimy szkolenia w tych miastach
Błędy, których należy unikać podczas wzywania pomocy
🚫 Częste błędy, które mogą opóźnić przyjazd karetki:
❌ Panika i brak konkretnej informacji – dyspozytor potrzebuje jasnych komunikatów.
❌ Podawanie nieprecyzyjnej lokalizacji – jeśli jesteś poza domem, określ punkt orientacyjny.
❌ Niepotrzebne dzwonienie w błahych sprawach – np. przeziębienie, ból głowy, które można skonsultować z lekarzem rodzinnym.
❌ Rozłączanie się przed zakończeniem rozmowy – dyspozytor musi potwierdzić zgłoszenie.
Numer 112 – kiedy i jak z niego korzystać?
📌 Numer 112 to ogólny numer alarmowy, który łączy z odpowiednimi służbami (policja, straż pożarna, pogotowie).
💡 Ważne informacje o numerze 112:
✔ Można z niego korzystać w całej Unii Europejskiej.
✔ Działa nawet bez karty SIM w telefonie.
✔ Operatorzy mogą zlokalizować dzwoniącego, co jest przydatne np. w wypadkach na drodze.
📌 Jeśli sprawa dotyczy tylko pomocy medycznej, szybciej będzie zadzwonić bezpośrednio na numer 999.

